Jesteś tutaj    /   Kampania czytania CPCD    /   Kalendarium 2019/2020    Drukuj

Patroni Honorowi

kampanii czytania
 

Biblioteka Narodowa

 

Instytut Książki

 

Polski Komitet Olimpijski

 

Kampanię społeczną

„Cała Polska czyta dzieciom”

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

 Patronaty Fundacji

Chojnice Fantasy Days
21-22 września 2019 r. 
 

Projekt dla przedszkoli
„Magiczna moc bajek”
 

II Festiwal Nauczycieli
 

Fundacja Zaczytani.org

 


Kalendarium kampanii "Cała Polska czyta dzieciom" na rok szkolny 2019/2020

KLIKNIJ OBRAZEK ABY POBRAĆ KALENDARIUM 

 



PONIŻEJ ZAMIESZCZAMY KALENDARIUM 
DO KOŃCA 2019 R.

 

KALENDARIUM

kampanii „Cała Polska czyta dzieciom”
wrzesień-grudzień 2019 r.


Proponujemy, by poświęcić ten rok szkolny na:

  1. edukację ekologiczną – i rozważenie, co każdy z nas może zrobić, by ocalić Ziemię przed katastrofą wywołaną zmianami klimatycznymi i zanieczyszczeniami;
     
  2. nauczanie uniwersalnych wartości moralnych takich jak: szacunek, uczciwość, odpowiedzialność, pokojowość, sprawiedliwość, samodyscyplina, odwaga cywilna, mądrość (literacką pomocą może być tom opowiadań Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach). Nauczanie wartości jest ważne i pilne. Ernst Mayr, amerykański biolog i ewolucjonista powiedział, że pogarsza się pula genowa ludzkości, ale jeśli ludzkość wyginie, to nie z powodu genów, ale kryzysu wartości.
     
  3. pomoc dzieciom i młodzieży w zrozumieniu emocji i mechanizmów psychologicznych, które kierują naszymi wyborami i życiem (tu warto sięgnąć po drugi tom opowiadań „Gorzka czekolada i nowe opowiadania o ważnych sprawach”).

 

WRZESIEŃ

Szanowne i Szanowni: Nauczycielki i Nauczyciele, Bibliotekarki i Bibliotekarze, Edukatorzy, Mamy i Tatusiowie!

Przed nami nowy rok szkolny  ̶  nowe zadania i wyzwania. Nowe trudy i radości. Nowe lektury  i nowe wymagania. Podejdźmy twórczo do nowego kanonu lektur – wybierajmy te, które spełniają kryteria dobrej literatury dla dzieci, uczą wartości, sprawiają przyjemność (więcej na naszej stronie w zakładce Książki polecane).

Uzupełniajmy szkolny kanon – czytajmy dzieciom jak najwięcej wartościowych książek, by wychować mądrych, dobrych, szczęśliwych ludzi. Polecamy Państwu m.in. wydaną wspólnie z Tygodnikiem „Polityka” kolekcję „Cała Polska czyta dzieciom”– zbiór 15 pereł literatury dla dzieci i młodzieży:

  1. Bajki, legendy i opowieści wierszem  
  2. Astrid Lindgren – Rasmus i włóczęga
  3. Gianni Rodari – Gelsomino w kraju kłamczuchów; Historyjki o Alicji, która ciągle wpadała w kłopoty
  4. E.B. White – Pajęczyna Charlotty
  5. Paul Berna – Rycerze złotego runa
  6. Francesco D'Adamo – Iqbal
  7. Katherine Paterson – Wspaniała Gilly
  8. Barbara Tylicka, Henryk J. Chmielewski – Generał Ciupinek
  9. Torill T. Hauger – Sigurd, syn wikinga
  10. Géza Hegedüs – Żeglarz z Miletu
  11. Anne M. Schmidt – Minu
  12. Jurij Olesza – Trzech grubasów
  13. Vaclav Čtvrtek – Bajki z mchu i paproci
  14. Wiersze współczesnych polskich poetów
  15. Maurice Druon – Magiczny świat Tistou

 

Cała kolekcja oraz poszczególne jej tomy są dostępne w sklepie internetowym tygodnika „Polityka”.

Zachęcamy też do lektury książek nagrodzonych w organizowanych przez Fundację Konkursach Literackich im. Astrid Lindgren na współczesną książkę dla dzieci i młodzieży. Premiera książek-laureatek Jubileuszowego V Konkursu im. Astrid Lindgren odbędzie się na Targach Książki w Poznaniu w dniach 6-8 marca 2020 r.

2 września – rozpoczęcie roku szkolnego. Zachęcamy szkoły do wprowadzenia – jako całorocznego programu wychowawczego lub profilaktycznego – nauczania uniwersalnych wartości moralnych np. poprzez udział w programie Wychowanie przez czytanie (nabór trwa do 6 września) w oparciu o książki: Z dzieckiem w świat wartości Ireny Koźmińskiej i Elżbiety Olszewskiej oraz zbiór dla młodzieży Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach, tom I (Warszawa, 2017, Wyd. Prószyński), który jest literacką pomocą w nauczaniu wartości dla starszych dzieci i nastolatków. W tomie tym znajdziemy 15 opowiadań o 15 uniwersalnych wartościach:

  1. Szacun i gorzka czekolada – Barbara Kosmowska  (Szacunek)
  2. System – Paweł Beręsewicz (Życzliwość)
  3. Niebieska kredka – Katarzyna Ryrych (Uczciwość)
  4. Dolina jeleni – Wojciech Cesarz  (Odpowiedzialność)
  5. Kacper – Katarzyna Terechowicz (Odwaga)
  6. Szczęśliwego Nowego Roku – Katarzyna Ryrych  (Samodyscyplina)
  7. Nędzny tchórz – Paweł Beręsewicz (Pokojowość)
  8. Koszulka z numerem sześć – Barbara Kosmowska (Sprawiedliwość)
  9. Burza – Katarzyna Terechowicz, Wojciech Cesarz  (Wolność)
  10. Rajski ptak – Katarzyna Ryrych  (Przyzwoitość)
  11. Pech – Paweł Beręsewicz  (Optymizm)
  12. Sztuka programowania – Wojciech Cesarz  (Przyjaźń)
  13. Złomek – Katarzyna Ryrych  (Solidarność)
  14. Fan-fatalne zauroczenie – Barbara Kosmowska (Piękno)
  15. Genialny Pomyl – Andrzej Maleszka (Mądrość)

Zapraszamy do skorzystania ze scenariuszy zajęć o wartościach opracowanych przez Fundację na podstawie ww. książek.

W 2019 roku przygotowaliśmy dla młodzieży, nauczycieli i innych edukatorów oraz rodziców drugi tom „Gorzkiej czekolady”. Tym razem „ważne sprawy” to najważniejsze mechanizmy psychologiczne, których znajomość pozwoli lepiej poznać siebie i innych ludzi, a także zrozumieć własne zachowania i lepiej nimi kierować. Każde z 13 opowiadań tego tomu zawiera słowniczek pojęć psychologicznych i jest uzupełnione rozmową z psychologiem.

  1. Gdy rozum śpi – Katarzyny Ryrych (o samoregulacji emocji)
  2. Wieża ciśnień – Kazimierza Szymeczki (o manipulacji)
  3. Włoskie wakacje – Katarzyny Majgier (o narcyzmie)
  4. Pstryk – Pawła Beręsewicza” (o hejcie i mechanizmie kozła ofiarnego)
  5. Młode koty – Katarzyny Ryrych (o upokorzeniu i jego odreagowaniu)
  6. Wywiad – Katarzyny Majgier (o asertywności)
  7. Pierwsze skrzypce – Katarzyny Ryrych” (o przemocy emocjonalnej)
  8. Preppers – Kazimierza Szymeczki (o maczyzmie i potrzebie kontrolowania)
  9. Życie pożyczone – Katarzyny Majgier (o poczuciu własnej wartości”)
  10. Tetris – Kazimierza Szymeczki (o konwencjach społecznych)
  11. Dziewczyna mistrza – Katarzyny Ryrych (o złej miłości)
  12. Rycerz na czarnym rumaku – Kazimierza Szymeczki (o rytuale inicjacji)
  13. Droga na południe – Katarzyny Terechowicz (o altruizmie)

2 września przypada rocznica urodzin Czesława Janczarskiego (1911-1971) – poety, autora książek dla najmłodszych czytelników. Poczytajmy dzieciom jego utwory:  Jak Wojtek został strażakiem;  Przedszkole na Kole; Wesoły Florek; Świerszczykowe nutki; Gdzie mieszka bajeczka;  Przygody i wędrówki Misia Uszatka; Srebrnogrzywek; Abecadło przyrodnicze; Nowi przyjaciele Misia Uszatka; Gromadka Misia Uszatka i inne.

• 4 września obchodzimy rocznicę urodzin Jerzego Ficowskiego (1924-2006) – poety, eseisty, autora tekstów piosenek, prozaika, tłumacza. Poczytajmy jego utwory: Gałązka z drzewa słońca (baśnie cygańskie), Syrenka, Tęcza na niedzielę i inne wiersze. Przypominamy tego poetę w Kolekcji książek „Cała Polska czyta dzieciom”, w tomie Wiersze współczesnych polskich poetów, do nabycia w sklepie internetowym tygodnika „Polityka”. Ze starszymi dziećmi warto obejrzeć film Papusza (reż. Joanna Kos–Krauze, Krzysztof Krauze) o romskiej poetce, której twórczość odkrył i upowszechnił Jerzy Ficowski.

• Do 6 września trwa nabór do jesiennej edycji Programu MĄDRZY CYFROWI 2019. Jest to pierwszy w Polsce program łączący edukację moralną i rozwijanie postaw prospołecznych nastolatków z podnoszeniem ich kompetencji cyfrowych.
Nie zwlekajcie! Dołączcie do MĄDRYCH CYFROWYCH już dziś!

• Chrońmy Ziemię – jak możemy włączyć się w systematyczne i długofalowe działania proekologiczne i ochronę Ziemi. Ustalmy plan działania na każdy miesiąc nowego roku szkolnego. Zaprośmy ekologów na spotkania w szkole, żeby opowiedzieli, jak każdy z nas może się przyczynić do zahamowania grożącej nam katastrofy ekologicznej.

Szkolne Dyskusyjne Koła Miłośników Książek – zakładamy je i aktywizujemy (przy bibliotece, w klasie).

• Zachęcamy rodziny do czytania dzieciom i tworzenia Klubów Czytających Rodzin. Warto organizować spotkania z rodzicami, by uświadamiać im, jak jest to ważne dla wszechstronnego rozwoju dziecka. Warto też przekazywać/przesyłać rodzicom informacje nt. czytania oraz podpowiedzi ciekawych lektur. Idei rodzinnego czytania, a także promowaniu powstawania Klubów Czytających Rodzin poświęcony jest fundacyjny portal internetowy: www.RodzinneCzytanie.pl.

8 września – DNIEM DOBREJ WIADOMOŚCI. Proponujemy rozszerzyć jego przesłanie do końca miesiąca, a nawet roku: zamiast nieustannie zamartwiać się, zaczynajmy każdy dzień w domu, przedszkolu, szkole pytaniem: „Z czego będziemy się dzisiaj cieszyć?” Można przygotować zabawne cytaty literackie na każdy dzień w roku, gromadźmy dobre dowcipy – nie raniące nikogo, pozbawione treści obraźliwych, rasistowskich, seksistowskich, homofobicznych. Kończmy dzień pytaniem: „Co dobrego wydarzyło się dzisiaj?” Poprośmy starszych uczniów, by przez tydzień oglądali lub słuchali wiadomości i zapisywali – ile było w nich informacji złych, ile neutralnych, a ile pozytywnych. Omówmy te proporcje – media kreują obraz złego świata, zła wiadomość to dla mediów „dobra wiadomość”, bo lepiej się sprzeda, bo zainteresuje widzów i słuchaczy. A ponieważ to my jesteśmy odbiorcami mediów – więc jeśli będziemy ignorować puste sensacje, będzie na nie mniejszy popyt. Starajmy się przekazywać sobie wzajemnie dobre wiadomości i stosujmy metodę „Trzech sit” (opisaną szerzej w książce Z dzieckiem w świat wartości Ireny Koźmińskiej i Elżbiety Olszewskiej) – nie rozpowszechniajmy plotek i niesprawdzonych, niepotrzebnych, złych informacji.

8 września to także MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ ALFABETYZACJI ustanowiony przez UNESCO w 1965 r. Walkę z analfabetyzmem, w tym także funkcjonalnym, Komisja Europejska uczyniła priorytetem swoich przyszłych działań. Zorganizujmy dyskusję „Jak naprawdę i trwale zachęcić dzieci i młodzież do czytania?” Można przygotować wnioski i wysłać do Komisji Europejskiej. Przy okazji pokażmy dzieciom różne rodzaje pisma – obrazkowe, klinowe, supełkowe, alfabet Braille’a itp.

12 września przypada rocznica urodzin Stanisława Lema (1921-2006) – prozaika, eseisty, filozofa i futurologa, autora powieści i opowiadań fantastycznonaukowych, m.in. Solaris, Bajki robotów, Opowieści o pilocie Pirxie. Poczytajmy wspólnie wybrane utwory tego autora. Młodzież można zachęcić do przeczytania biografii Lem. Życie nie z tej ziemi autorstwa Wojciecha Orlińskiego.

• 13 września przypada rocznica urodzin Julina Tuwima (1894-1953) – jednego z najpopularniejszych poetów dwudziestolecia międzywojennego, pisarza, autora nieśmiertelnych tekstów piosenek. Przypominamy, że Tuwimowska Lokomotywa stała się oficjalnym sygnałem rozpoczynającym Ogólnopolskie Tygodnie Czytania Dzieciom, które od osiemnastu lat organizuje nasza Fundacja.

13 września urodził się Roald Dahl (1916-1990) – pisarz, scenarzysta i publicysta, autor m.in. znanych utworów dla dzieci: Jakubek i brzoskwinia olbrzymka, Charlie i fabryka czekolady, Wielkomilud, Matylda. Sięgnijmy na lekcjach lub w czasie wolnym od zajęć po te tytuły i poczytajmy dzieciom.

21 wrześniaMIĘDZYNARODOWY DZIEŃ POKOJU. Warto na szkolne i rodzinne czytanie wybrać książkę Pawła Beręsewicza Czy wojna jest dla dziewczyn i podyskutować o jej przesłaniu: wojna nie jest dla nikogo. A dlaczego w ogóle wojny są wywoływane? Opowiadanie tegoż autora pt. Nędzny tchórz z tomu Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach ukazuje manipulacje i ukryte motywy wielu konfliktów.

Znakomitymi lekturami będą również traktujące o późniejszych latach wojny i okupacji: Asiunia oraz Mój tata szczęściarz Joanny Papuzińskiej, Bezsenność Jutki Doroty Combrzyńskiej-Nogali, Wojna na pięknym brzegu Andrzeja Grabowskiego, Rutka – oniryczna powieść Joanny Fabickiej, a także Arka czasu Marcina Szczygielskiego, która otrzymała Grand Prix w III edycji Konkursu Literackiego im. Astrid Lindgren organizowanego przez Fundację. Poczytajmy też wiersze wojenne – np. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego – i podyskutujmy z uczniami o grozie wojny i jej skutkach.

Porozmawiajmy też z dziećmi o współczesnych wojnach, np. w Syrii. Wybierzmy ciekawe artykuły na ten temat. Ważnym wydarzeniem mogłyby być spotkania dzieci z osobami, które przeżyły działania wojenne – mogłyby posłuchać wspomnień babć i dziadków lub weteranów wojennych, czy uczestników misji pokojowych lub niesienia pomocy w rejonach objętych wojną, np.  wolontariuszy z Polskiej Akcji Humanitarnej.

29 września obchodzimy OGÓLNOPOLSKI DZIEŃ GŁOŚNEGO CZYTANIA ogłoszony przez Polską Izbę Książki po raz pierwszy w 2001 roku, z inspiracji rozpoczętej cztery miesiące wcześniej kampanii społecznej „Cała Polska czyta dzieciom”. Proponujemy, by we WSZYSTKICH przedszkolach i szkołach zainaugurować tego dnia codzienne głośne czytanie dzieciom.

29 września przypada też rocznica urodzin Janiny Porazińskiej (1888-1971) – autorki książek dla dzieci i młodzieży, współzałożycielki „Płomyka”. Przypomnijmy sobie jej utwory:  W spalonym dworze. Opowiadanie z 1920;  Kichuś majstra Lepigliny;  W Wojtusiowej izbie; Wesoła gromadka;  Legendy; Maciuś Skowronek; Smyku, smyku na patyku (wiersze); Kto mi dał skrzydła czy Szewczyk Dratewka.

30 września jest DNIEM CHŁOPAKA. Proponujemy wspólne spisanie cech idealnego chłopaka i zastanowienie się, która postać literacka jest najbliższa ideałowi. Przypomnijmy postacie chłopców w literaturze – a jest ich bardzo, bardzo dużo! Zróbmy konkurs na najfajniejszego książkowego bohatera.

 



PAŹDZIERNIK

Październik – MIESIĄCEM BIBLIOTEK SZKOLNYCH. Wizyta w bibliotece – obowiązkowa! Piękne postaci bibliotekarek spotkamy w książkach Matylda Roalda Dahla i Arka czasu Marcina Szczygielskiego.

1 października obchodzimy MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ MUZYKI. Zapoznajmy dzieci z biografią i twórczością któregoś z wielkich polskich kompozytorów, np. Fryderyka Chopina, Stanisława Moniuszki, Ignacego Paderewskiego, Karola Szymanowskiego, Henryka Góreckiego, Henryka Wieniawskiego. Polecamy do czytania książki: Mały Chopin Michała Rusinka, W podróży ze skrzypcami Anny Czerwińskiej – Rydel, Operowe stra…aaa…achy Izabelli Klebańskiej. Warto wybrać się z dziećmi na koncert, a także posłuchać razem dobrej muzyki w domu.

1 października to także ŚWIATOWY DZIEŃ PTAKÓW. Proponujemy nagrać z tej okazji z dziećmi audycję radiową na podstawie wiersza: Ptasie radio Juliana Tuwima. Można wspólnie posłuchać nagranego śpiewu ptaków i nauczyć się rozpoznawać ich głosy. Można przeprowadzić konkurs – kto zna najwięcej baśni, legend, opowiadań, powieści, wierszy, w których występują ptaki. W ramach edukacji ekologicznej porozmawiajmy o tym, jak wiele ptaków ginie i dlaczego, oraz jakie gatunki są zagrożone w naszym kraju i na świecie.

1 października przypada również MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ OSÓB STARSZYCH. Zapraszajmy je do czytania w przedszkolach i szkołach, nawiążmy kontakty z Klubami Seniorów i Uniwersytetami Trzeciego Wieku. Kontakt międzypokoleniowy będzie znakomitą nauką i rozrywką dla obu pokoleń. Polecamy do czytania książki Wypożyczalnia babć Marii Czernik, Dziadek na huśtawce Renaty Piątkowskiej, Babcia na jabłoni Miry Lobe, Cukierek dla dziadka Tadka Ivony Březinovej, Mój dziadek był drzewem czereśniowym Angeli Nanetti, oraz Ebsen i duch dziadka Kim Fupz Aakeson (uwaga: dwie ostatnie dotyczą śmierci).

• 2 października obchodzimy MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ BEZ PRZEMOCY. Warto sięgnąć do rozdziału Pokojowość z książki Ireny Koźmińskiej i Elżbiety Olszewskiej Z dzieckiem w świat wartości. Porozmawiajmy o wszelkich przejawach przemocy w szkołach – emocjonalnej, słownej, fizycznej, cyberprzemocy. Nauczmy dzieci porozumiewać się bez przemocy wykorzystując metodę Marshalla Rosenberga opisaną w podręczniku Porozumienie bez przemocy. Proponujemy też książkę Szary Moniki Błądek nagrodzonej w IV Konkursie Literackim im. A. Lindgren na współczesną książkę dla dzieci i młodzieży. Ważnymi głosami przeciwko przemocy będą też tytuły: Która to Malala? Renaty Piątkowskiej, Iqbal Francesco D'Adamo, Sigurd, syn wikinga  Torill T. Hauger oraz Trzech grubasów Jurija Oleszy – wszystkie z nowej kolekcji „Cała Polska czyta dzieciom”. 

4 października jest ŚWIATOWYM DNIEM ZWIERZĄT. Jako lekturę wybierzmy tego dnia wiersze i książki o zwierzętach. Szczególnej uwadze polecamy Opowiadania o zwierzętach – zbiór opowiadań polskich autorów wydany przez Wydawnictwo Literatura. Miłą lekturą będzie też Pamiętnik grzecznego psa Katarzyny Terechowicz i Wojciecha Cesarza, opowiadanie tegoż autora Dolina jeleni z I tomu Gorzkiej czekolady, a dla młodszych dzieci Alfabet wśród zwierząt Katarzyny Marciniak. Znakomitymi książkami o tej tematyce, choć przewrotnie ujętej, są też: Pajęczyna Charlotty E.B. White oraz Minu Anne M. Schmidt.

5 października odbędzie się V NOC BIBLIOTEK – pełna literackich (i nie tylko) – atrakcji impreza organizowana przez Centrum Edukacji Obywatelskiej we współpracy m.in. z naszą Fundacją. W tysiącach bibliotek w całym kraju odbędą się spotkania z pisarzami i znawcami literatury, happeningi, czytanie dzieciom małym i dużym, koncerty, kiermasze książek.

6 października przypadają rocznice urodzin Marii Dąbrowskiej (1889-1965) oraz Stefana Żeromskiego (1864-1925).

8 października urodził się Jean de la Fontaine (1621-1695) – poeta francuski, autor bajek, które na stałe weszły do repertuaru lektur zarówno dorosłych (z myślą o których powstawały), jak i  dzieci.

8 października 1971 r. urodził się Rafał Kosik – grafik, pisarz, autor cyklu powieści fantastyczno-przygodowych dla młodzieży o trójce gimnazjalistów Feliks, Net i Nika.

9 października przypada rocznica urodzin Agnieszki Osieckiej (1936-1997) – poetki, autorki tekstów niezliczonych piosenek, sztuk scenicznych, a także utworów adresowanych do dzieci, m.in. Dzień dobry, Eugeniuszu, Zaszumiało jesienią, Kolęda myszki, Wzór na diabelski ogon.

13 października 1936 r. urodziła się zmarła w ubiegłym roku Christine Nöstlinger – pisarka i poetka austriacka, autorka znanych utworów dla dzieci i młodzieży, m.in. Gdzie jesteś Ilse?, Nowy mąż dla mamy, Gwiżdżemy na króla ogóra, Konrad, Chłopiec z puszki, Lumpetta.

14 października przypada DZIEŃ NAUCZYCIELA – ŚWIĘTO EDUKACJI NARODOWEJ.
 

Wszystkim Nauczycielom z okazji ich święta składamy najserdeczniejsze życzenia!

A do czytania polecamy znakomitą książkę dr Marzeny Żylińskiej pt. Neurodydaktyka. Nauczanie i uczenie przyjazne mózgowi

Jak pisze autorka: To książka, w której zostały zebrane wnioski płynące z neuronauk. Dzięki postępowi tych nauk możemy dziś zweryfikować stosowane w domach, w przedszkolach i szkołach metody nauczania. Neurobiolodzy obalają wiele wygodnych dla rodziców i nauczycieli mitów i pokazują, jak wiele zależy od nas dorosłych. To my, tworząc określone środowisko, decydujemy o tym, czym będą zajmować się dzieci. Ich aktywność znajduje odzwierciedlenie w strukturze sieci neuronalnej, można nawet powiedzieć, że rzeźbi ich mózgi. Dlatego z wnioskami płynącymi z neuronauk powinni zapoznać się zarówno rodzice, nauczyciele, jak i studenci kierunków pedagogicznych, a także wszyscy, którzy chcą się dowiedzieć, jak lepiej wykorzystać potencjał dzieci. Jeśli szkoła ma być źródłem prawdy o świecie, sama nie może ignorować wiedzy o tym, jak przebiegają procesy uczenia się.

Dr Marzena Żylińska jest też autorką interaktywnej książki dla dzieci Dzieciństwo to nie wyścigi.

14 października świętujemy także OGÓLNOPOLSKIE URODZINY KSIĄŻKOWEGO MISIA. Tradycyjnie zachęcamy naszych Liderów i Koordynatorów do uroczystych obchodów Urodzin Misia w przedszkolach, szpitalach dziecięcych i wszystkich innych placówkach wychowawczo-edukacyjnych – z laurką i prezentem urodzinowym dla Misia wykonanym przez dzieci, „mruczankami”, zabawami i konkursami, nauką urodzinowych manier i składania życzeń. Atrakcją dla dzieci będą też organizowane lokalnie konkursy na „Najładniejszy lub najbardziej niezwykły prezent dla Misia". Czytajmy książki o Misiach: od Kubusia Puchatka, Misia Uszatka, Paddingtona, aż po Misia Otto z książki Tomiego Ungerera.

Proponujemy też książkę o wojennych losach bohatera spod Monte Cassino – niedźwiedzia Wojtka z książki Łukasza Wierzbickiego Dziadek i niedźwiadek oraz nieco już zapomniane dzieło Bronisławy Ostrowskiej Bohaterski miś, czyli przygody pluszowego niedźwiadka na wojnie, dla dzieci od lat 10 do 100.

19 października 1946 r. urodził się Philip Pullman pisarz brytyjski, autor powieści fantastycznych dla młodzieży, m.in. Byłem szczurkiem!... albo purpurowe pantofelki, Jacek na sprężynach, Zegar, czyli nakręcona opowieść, Przerwany most, Tatuaż z motylem oraz trylogii Mroczne materie.

21 października urodził się Edmund de Amicis (1846-1908) – pisarz włoski, autor powieści i noweli o tematyce społeczno-obyczajowej, któremu największą popularność przyniosła książka Serce. Polecamy ją do czytania w uwspółcześnionej wersji językowej wydanej przez tygodnik „Polityka” w ramach pierwszej kolekcji „Cała Polska czyta dzieciom”.

• 24 października przypada MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ BIBLIOTEK SZKOLNYCH.
 

Wszystkim Bibliotekarkom i Bibliotekarzom dziękujemy za ich wielką pracę 
na rzecz popularyzacji czytelnictwa!

 

• Organizujemy Kluby Motyli Książkowych dla najmłodszych czytelników. Ideą Klubów Motyli Książkowych tworzonych przy bibliotekach, a także w bibliotekach szkolnych oraz w przedszkolach, są cotygodniowe spotkania, podczas których dzieciom – zapraszanym wraz z rodzicami i/lub dziadkami – czytane są na głos książki, po czym organizowane są zajęcia plastyczne, ruchowe lub inne zabawy związane z przeczytanym tekstem. Mali uczestnicy stają się posiadaczami legitymacji Członka Klubu. 

• W dniach 24-27 października odbywać się będą 23. Międzynarodowe Targi Książki w KrakowieHasłem tegorocznej edycji są słowa Carlosa Luisa Zafóna: Czytać to bardziej żyć.

26 października przypada rocznica urodzin pani Wandy Chotomskiej (1929-2017) autorki ponad 200 znakomitych książek dla dzieci, piosenek, wierszy, scenariuszy filmowych, słuchowisk radiowych i programów telewizyjnych. Przeczytajmy dzieciom wybrane utwory Wandy Chotomskiej. Warto zapoznać się z jej biografią autorstwa Barbary Gawryluk pt. Wanda Chotomska. Nie mam nic do ukrycia.

• 27 października to rocznica urodzin Kornela Filipowicza (1913-1990)mistrza krótkiej formy literackiej. Starszym uczniom warto przeczytać kilka opowiadań tego pisarza (np. z tomu Cienie), a także fragmenty listów Wisławy Szymborskiej i Kornela Filipowicza ze zbioru Najlepiej w życiu ma twój kot.

• 29 października przypada rocznica urodzin Mieczysława Jastruna (1903-1983)poety, prozaika, eseisty, tłumacza. Wybierzmy do czytania wiersze z któregoś z tomów: Spotkanie w czasie; Dzieje nieostygłe; Strumień i milczenie; Rzecz ludzka; Sezon w Alpach i inne wiersze; Poemat  o mowie polskiej; Poezja i prawda; Punkty świecące; Wiersze z jednego roku; Fuga temporum.

• 29 października to też rocznica urodzin Zbigniewa Herberta (1924-1998) – poety, dramatopisarza, eseisty. Przeczytajmy starszym uczniom kilka wierszy i esejów tego autora i podyskutujmy nad ich przesłaniem. Warto sięgnąć po tomy wierszy: Struna światła; Hermes, pies i gwiazda; Studium przedmiotu; Pan Cogito; Raport z oblężonego Miasta i inne wiersze; Elegia na odejście; Rovigo; Epilog burzy oraz esejów: Barbarzyńca w ogrodzie, Martwa natura z wędzidłem.


 

LISTOPAD

1 listopada obchodzimy ŚWIĘTO ZMARŁYCH. Powstało w ostatnich latach wiele książek o śmierci i radzeniu sobie ze stratą, jaką jest odejście bliskiej osoby. Jako lekturę dla dzieci, które zetknęły się z takim bolesnym doświadczeniem, polecamy Małą książkę o śmierci Pernilli Stalfelt, Czy tata płacze? Hilge Ringen Kommedal, Żegnaj, panie Muffinie Ulfa Nilssona i Any-Clary Tidholm, Mój dziadek był drzewem czereśniowym Angeli Nanetti, Ebsen i duch dziadka Kim Fupz Aakeson oraz Świat do góry nogami Beaty Ostrowickiej – dla nastolatków.

• Zachęcamy do wyboru lektur z Przewodnika po Dobrych Książkach zamieszczonego na fundacyjnym portalu www.RodzinneCzytanie.pl.

5 listopada ustanowiono MIĘDZYNARODOWYM DNIEM POSTACI Z BAJEK – data została wybrana na cześć urodzin Walta Disney’a, jednego z najpopularniejszych autorów bajek animowanych dla dzieci. Proponujemy wspólne przebieranie się za postaci ze znanych bajek oraz konkursy i zabawy wokół postaci bajkowych. Pamiętajmy o Centrum Bajki im. Koziołka Matołka w naszym rodzimym Pacanowie!

8 listopada to rocznica urodzin Margaret Mitchell (1900-1949) – pisarki amerykańskiej, autorki słynnej powieści Przeminęło z wiatrem.

10 listopada to DZIEŃ MŁODZIEŻY. Do głośnego czytania młodszym nastolatkom proponujemy Czarny Młyn Marcina Szczygielskiego, a starszym – opowiadania z tomu Gorzka czekolada, tom II nt. mechanizmów psychologicznych.

Ciekawą lekturą dla starszej młodzieży będzie również książka Gemmy Malley – Deklaracja (i pozostałe tomy serii) – na temat świata, w którym osiągnięto nieśmiertelność (ale za jaką cenę!). Ważne dla młodych ludzi – choć momentami drastyczne – są powieści Johna Greena Szukając Alaski oraz Gwiazd naszych wina. Dobrą propozycją dla nastolatek, które coraz częściej zmagają się z problemami z odżywianiem, będzie książka Joanny Jagiełło Tiramisu z truskawkami.

Porozmawiajmy z młodzieżą o tym, jak widzi swoje życie, co jest dla niej najtrudniejsze, jaką rolę w ich życiu odgrywają: rodzice, przyjaciele, media i kultura masowa, co młodzi ludzie chcieliby zmienić, i co zmienią, gdy dorosną. Z przykrością można skonstatować, że świat dzisiejszych dzieci i nastolatków jest dla nich trudny, nieprzyjazny i często niebezpieczny. Pytanie – czy przygotowywać je do złego świata – czy zmieniać siebie i świat? Jesteśmy za zmianą, czemu służy wprowadzanie wartości oraz krytyczne, nastawione na przyszłość i proekologiczne myślenie inspirowane m.in. mądrymi książkami.

11 listopada obchodzimy ŚWIĘTO NIEPODLEGŁOŚCI. To okazja do wspólnego pośpiewania z dziećmi pieśni patriotycznych i legionowych. Zaprośmy do gawędy starszą osobę, która pasjonuje się historią lub sama jest żywą historią.

11 listopada przypada także rocznica urodzin poety i prozaika Tadeusza Nowaka (1930-1991). Poczytajmy jego utwory: A jak królem, a jak katem będziesz; Psalmy; Pacierze i paciorki; Za snem, za jawą, za pacierzem. Wiersze Tadeusza Nowaka stały się inspiracją dla utworów wykonywanych przez Marka Grechutę, Przemysława Gintrowskiego, Grzegorza Turnaua. Warto posłuchać wspólnie tych piosenek.

13 listopada jest MIĘDZYNARODOWYM DNIEM NIEWIDOMYCH. Warto przeczytać dzieciom książką Olgi Masiuk pt. Tydzień Konstancji o przeżyciach niewidomej dziewczynki. Prawdziwą ucztą wizualną będzie nagrodzona ilustratorskim Oscarem książka Oczy autorstwa Iwony Chmielewskiej – wzruszająca opowieść o darze widzenia i sile zmysłów. Bardzo pouczające będzie zapoznanie dzieci z biografią Louisa Braille’a, która może posłużyć jako przykład niezwykłej samodyscypliny, wartości omówionej w książce Z dzieckiem w świat wartości Ireny Koźmińskiej i Elżbiety Olszewskiej.  

13 listopada przypada rocznica urodzin Roberta Louisa Stevensona (1850-1894) – pisarza angielskiego, autora m.in. Wyspy skarbów, Porwanego za młodu oraz Doktora Jekylla i pana Hyde’a. Warto przywrócić do czytelniczej świadomości młodzieży te znakomite i niesłusznie zapomniane książki.

14 listopada urodził się Leopold Staff (1878-1957) – poeta, dramatopisarz i tłumacz, autor tomów: Sny o potędze, Gałąź kwitnąca, Uśmiechy godzin, Martwa pogoda, Wiklina, Ostatni z mego pokolenia..., Kochać i tracić. Przygotujmy Dzień Poezji Leopolda Staffa.

14 listopada urodziła się znakomita szwedzka pisarka Astrid Lindgren (1907-2002). Poczytajmy  dzieciom jej książki. Zapoznajmy je z życiem pisarki. Warto wspomnieć, że Fundacja organizuje co trzy lata Konkurs Literacki im. Astrid Lindgren na współczesną książkę dla dzieci i młodzieży – można sięgnąć przy okazji do książek nagrodzonych w dotychczasowych czterech  edycjach Konkursu.

15 listopada to rocznica urodzin Antoniego Słonimskiego (1895-1976) – poety, satyryka, publicysty. Warto zachęcić młodzież, by sięgnęła po jego piękne wiersze. Przeczytajmy im kilka na zachętę.

17 listopada jest rocznicą urodzin Adama Ważyka (1905-1982) – poety, prozaika, eseisty i tłumacza.

20 listopada przypada MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ PRAW DZIECKA obchodzony w rocznicę uchwalenia przez ONZ Konwencji o Prawach Dziecka w 1989 roku. Przeczytajmy z młodszymi dziećmi wiersz Marcina Brykczyńskiego O prawach dziecka, nauczmy się śpiewać piosenkę o prawach dziecka, sięgnijmy po 12 ważnych praw autorstwa znakomitych polskich pisarzy, takich jak: Anna Onichimowska, Eliza Piotrowska, Roksana Jędrzejewska-Wróbel, Renata Piątkowska, Marcin Pałasz, którzy napisali niebanalną, bez nadęcia i patosu, niezwykle ciepłą książkę dla dzieci o ich prawach.

20 listopada przypada rocznica urodzin szwedzkiej pisarki Selmy Lagerlöf  (1858-1940) –pierwszej kobiety-laureatki Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. Przeczytajmy dzieciom  choćby fragmenty jej Cudownej podróży.

21 listopada przypada ŚWIATOWY DZIEŃ ŻYCZLIWOŚCI. Porozmawiajmy z dziećmi o tej wartości jako składowej szacunku, solidarności i przyjaźni, bezinteresownego dobra, którym możemy obdarzać innych.  Wybierzmy do czytania książki, w których pokazane są różne aspekty życzliwości. Polecamy opowiadanie Pawła Beręsewicza System z I tomu Gorzkiej czekolady. Pomyślmy także, jak dowody życzliwości możemy okazać naszym bliskim, sąsiadom, osobom potrzebującym. Dzieci/uczniowie mogą wspólnie przygotować jakiś projekt, który przyniesie pomoc i radość osobie lub grupie osób – np. choremu dziecku, seniorom. Dobrze jest pomyśleć o projekcie, który trwa dłużej lub przynosi trwałe efekty. Zainteresowane starsze klasy szkół podstawowych zapraszamy do udziału w programie MĄDRZY CYFROWI, który daje ramy i narzędzia do realizacji wartościowych projektów społecznych.

24 listopada przypada rocznica urodzin Carlo Collodiego (1826-1890) – włoskiego prozaika, publicysty, autora powieści o przygodach drewnianego pajacyka Pinokia, który stał się symbolem kłamczuchów.

24 listopada urodziła się Frances Hodgson Burnett (1849-1924) – autorka wielu znanych powieści, m.in. Małej księżniczki, Małego lorda, Małych wędrowców, Tajemniczego ogrodu, Krainy Błękitnych kwiatów.

28 listopada to rocznica urodzin Arkadego Fiedlera (1894–1985)pisarza i podróżnika, autora książek przygodowych i podróżniczych dla dzieci i młodzieży, m.in. Przez wiry i pohory Dniestru, Kanada pachnąca żywicą, Ryby śpiewają w Ukajali, Jutro na Madagaskar, Dywizjon 303, Orinoko. Sylwetkę pisarza znakomicie przybliża jego autobiografia Mój ojciec i dęby.

• 30 listopada przypada rocznica urodzin Marka Twaina (1835-1910) – prozaika amerykańskiego, autora słynnego Tomka Sawyera oraz wielu innych opowieści dla dzieci i młodzieży. Podyskutujmy z uczniami na temat znaczenia sentencji Twaina – Odwaga to panowanie nad strachem, a nie brak strachu – przy okazji omawiania wartości jaką jest odwaga (więcej w książce Z dzieckiem w świat wartości Ireny Koźmińskiej i Elżbiety Olszewskiej).

• 30 listopada przypada także rocznica urodzin Lucy Maud Montgomery (1874-1942) – kanadyjskiej pisarki, autorki niezwykle popularnego cyklu powieściowego o Ani z Zielonego Wzgórza.



GRUDZIEŃ

3 grudnia obchodzimy MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1992 r. Wskażmy osoby niepełnosprawne w  literaturze. Proponujemy do czytania młodszym dzieciom: Kosmitę Roksany Jędrzejewskiej-Wróbel, którego tytułowy bohater cierpi na autyzm oraz Żółte kółka Elizy Piotrowskiej, opisujące specyfikę zespołu Downa, zaś jako lekturę dla młodzieży – Czarny Młyn Marcina Szczygielskiego, Wyspę mojej siostry oraz O Stephenie Hawkingu, czarnej dziurze i myszach podpodłogowych Katarzyny Ryrych, Tetrusa Kazimierza Szymeczki oraz Wszystko jest możliwe Magdy Papuzińskiej (uwaga, w tej książce są wulgaryzmy). Szczególnie polecamy piękne i wzruszające opowiadanie Katarzyny Ryrych Złomek z I tomu Gorzkiej czekolady.

• 5 grudnia obchodzimy MIĘDZYNARODOWY DZIEŃ WOLONTARIUSZA, ustanowiony dla uznania pracy tysięcy wolontariuszy na całym świecie. Ich trud, czas, pomaganie innym zmieniają świat na lepsze! Dziękujemy wszystkim wolontariuszom, szczególnie tym, którzy wspierają swymi działaniami naszą Fundację – Liderom i Koordynatorom kampanii czytania!

6 grudnia zapraszamy dzieci na Mikołajki z Mikołajkiem. To okazja do poczytania książek René i Goscinnego o przygodach Mikołajka i jego szkolnych kolegów.

Książka pod każdą choinką! W Święta Bożego Narodzenia każde dziecko powinno znaleźć pod choinką książkę wraz z deklaracją rodziców lub opiekunów, że będą ją dziecku czytać. Nawet wtedy, kiedy już potrafi czytać samo! Zróbmy wymianę książek w zaprzyjaźnionych rodzinach. A może biblioteki zorganizują dla rodzin przedświąteczny wymienny kiermasz książek dla dzieci i młodzieży?

12 grudnia to rocznica urodzin: Jana Kasprowicza (1860-1926) – poety i dramaturga, oraz Jeremiego Przybory (1915 – 2004) – poety, pisarza, aktora, współtwórcy Kabaretu Starszych Panów, a także  znakomitego tłumacza klasyki literatury dla dzieci, m.in. Piotrusia Pana.

• 13 grudnia obchodzimy DZIEŃ KSIĘGARZA. Wybierzmy się z dziećmi do zaprzyjaźnionej księgarni, porozmawiajmy o pracy księgarzy, sposobach promocji książek, ich podaży oraz problemach z czytelnictwem.

Akcja „Zima z książką”! – rozpoczynamy trzymiesięczny (grudzień, styczeń, luty) cykl spotkań z książką organizowanych pod tym hasłem. Niech będą to spotkania czytelnicze „z małym co nieco” – np. aromatyczną herbatą z konfiturą malinową i domowymi wypiekami na miodzie.

21 grudnia obchodzi urodziny Ewa Nowak (ur. 1966) – współczesna pisarka, publicystka, autorka felietonów, opowiadań oraz popularnych powieści dla dzieci i młodzieży, m.in. Wszystko, tylko nie mięta; Krzywe 10; Lawenda w chodakach; Koleżaneczki; Rezerwat niebieskich ptaków; Bardzo biała wrona; Dane wrażliwe; Pierwsze koty; Nie do pary.

24 grudnia urodził się Adam Mickiewicz (1798-1855). Wiele z jego wierszy można czytać najmłodszym.

28 grudnia 1956 r. urodził się Burkhard Spinnen – współczesny pisarz niemiecki, autor zabawnej książki o świecie dorosłych widzianym oczami dziecka Duże troski małych ludzi.

29 grudnia przypada rocznica urodzin Ludwika Jerzego Kerna (1920-2010). Zachęcamy do czytania jego utworów: Ferdynanda Wspaniałego, Karampuka, Spaceru z koniem, Proszę słonia i wielu innych.


Polityka prywatności
Projekt zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Projekt graficzny strony: Anita Głowińska; wykonanie: InforpolNET