1czw

Wszystkiego najlepszego w Nowym Roku!

2pt

Światowy Dzień Pokoju

Święto to ustanowił papież Paweł VI listem z 8 grudnia 1967 roku. Nie trzeba chyba nikogo z nas przekonywać, jak jest ważne. A rozmawiając z naszymi dziećmi o pokoju, warto sięgnąć po książki na temat wojny i jej tragicznych skutków. Wiele z nich znajdziecie na naszej Złotej Liście, m.in. Pamiętnik Blumki Iwony Chmielewskiej, Czy wojna jest dla dziewczyn? Pawła Beręsewicza, Teraz tu jest nasz dom Barbary Gawryluk, Dziecko Noego Erica-Emmanuela Schmitta.

Omówmy z uczniami rozdział Pokojowość z książki Ireny Koźmińskiej i Elżbiety Olszewskiej
Z dzieckiem w świat wartości, przeczytajmy z młodszymi nastolatkami opowiadanie Nędzny tchórz Pawła Beręsewicza ze zbioru Gorzka czekolada… Zastanówmy się wspólnie, jakie są przyczyny wojen i jak wyglądałby świat bez nich. Pamiętajmy o kontekście gospodarczym, kulturalnym, społecznym, a przede wszystkim humanitarny.

3so

Urodziny Joanny Papuzińskiej

Świętujemy urodziny profesor Joanny Papuzińskiej, autorki wielu znakomitych książek i wierszy dla dzieci, m.in. Asiunia, Mój tato szczęściarz, Darowane kreski. Pani Profesor jest też przewodniczącą Jury Konkursu Literackiego im. Astrid Lindgren od czasu jego powstania.

Cała Fundacja składa Pani Profesor najserdeczniejsze życzenia zdrowia i dalszej weny twórczej.

Proponujemy przeczytanie dzieciom pięknych, często zabawnych wierszy dla dzieci w różnym wieku – od Śpiących wierszyków dla maluszków, po wierszyki z „pazurkiem”, takie jak Rozwesołki, a także lekturę książek – np. Naszej mamy czarodziejki, a w ramach nauki pisania listów w szkołach – przygotowanie przez dzieci i wysłanie listów do sławnej pisarki z urodzinowymi życzeniami.

3so

Rocznica urodzin J.R.R. Tolkiena

3 stycznia urodził się też J.R.R. Tolkien (1892–1973) – pisarz i poeta angielski, profesor filologii klasycznej i literatury staroangielskiej, których świetna znajomość posłużyła mu do tworzenia mitycznych języków i światów opisanych w jego kultowych powieściach fantasy Hobbit, czyli Tam
i z powrotem oraz trylogii Władca Pierścieni. Jego książki doczekały się milionowych nakładów oraz wspaniałych ekranizacji.

4nd

Rocznica urodzin Louisa Braille’a

Louis Braille (1809-1852) – francuski twórca alfabetu dla niewidomych, nauczyciel w paryskim zakładzie dla ociemniałych. Pokażmy dzieciom alfabet punktowy, zachęćmy je do przeczytania poszczególnych wyrazów z zamkniętymi oczami – doświadczą, jak trudno jest czytać osobom niewidomym. Zaprośmy osobę niewidomą z Polskiego Związku Niewidomych (jego koła znajdują się w każdym większym mieście), żeby poczytała dzieciom bajki lub opowiadania „wydrukowane” pismem Braille’a.

6wt

Święto Trzech Króli

7śr

Dzień Dziwaka

Kogo nazywamy „dziwakiem”? Jaki jest wydźwięk tego słowa? Określamy tak często osobę różniącą się od nas. Czy inność jest zła, czy należy się jej obawiać lub ją piętnować? Prawdopodobnie każdy
z nas czasami czuje się dziwakiem. Przypomnijmy, jak wielu uczonych, odkrywców, pisarzy czy artystów nazywano „dziwakami” ze względu na ich pasje, oddanie się w pełni swym zainteresowaniom, a przez to niedostrzeganie rzeczywistości. Słowami „inni”, „dziwni” bywają też określani ludzie niezwykle wrażliwi, wyglądający nietypowo, wywodzący się z innej kultury, mówiący obcym językiem, ubierający się inaczej lub kultywujący odmienne obyczaje, a także osoby
z pewnymi deficytami intelektualnymi czy fizycznymi.

Młodszym dzieciom przeczytajmy książki: Żółte kółka. Mam na imię Inna Elizy Piotrowskiej, Zielonego wędrowca Liliany Bardijewskiej, Niebieską niedźwiedzicę Joanny M. Chmielewskiej, Kosmitę Roksany Jędrzejewskiej -Wróbel, a starszym – opowiadanie Złomek Katarzyny Ryrych
z tomu Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach, a także jej znakomitą książkę, nagrodzoną Grand Prix w V Konkursie literackim im. Astrid Lindgren, pt. Lato na Rodos. Polecamy również wspólną lekturę Cudownego chłopaka R. J. Palacio.

Porozmawiajmy z dziećmi o odmienności oraz akceptacji dla niej, o ile nie szkodzi ona otoczeniu,
a jedynie dziwi, ponieważ jesteśmy przyzwyczajeni do określonego, zakorzenionego w naszym środowisku, wzorca „normalności”. Nazywanie kogoś dziwakiem, a przede wszystkim dokuczanie mu lub ignorowanie go dowodzi braku szacunku, zrozumienia i akceptacji, czyli przede wszystkim braku wrażliwości i kultury osoby, która wykazuje się takimi zachowaniami.

Przyjrzyjmy się też „dziwakom” z bajek? Czy nie są sympatyczni bohaterowie niezwykłych opowieści Macieja Wojtyszki – Bromba, Fikander, Gżdacz czy zwierzątko mojej Mamy? A tytułowy bohater cudownych opowieści Wojciecha Widłaka – Pan Kuleczka i jego przyjaciele, z Kaczką Katastrofą na czele? A postaci z Alicji w Krainie Czarów?

Oczywiście wszystkie te książki znajdziecie na naszej Złotej Liście, bo my… uwielbiamy takich dziwaków!

8czw

Rocznica urodzin Kornela Makuszyńskiego

Kornel Makuszyński (1884–1953) – prozaik, poeta, felietonista, krytyk teatralny i publicysta, autor znakomitych książek dla dzieci. Przypomnijmy sobie, czytaj z dziećmi, jego Awantury i wybryki małej małpki Fiki-Miki, Koziołka Matołka, Pannę z mokrą głową, Awanturę o Basię czy Szatana
z siódmej klasy. Radosny wieczór gwarantowany!

9pt

Urodziny Małgorzaty Musierowicz

Składamy życzenia urodzinowe Małgorzacie Musierowicz – znakomitej i niezwykle popularnej pisarce, autorce książek dla dzieci i młodzieży, ilustratorce, twórczyni cyklu powieściowego dla młodzieży Jeżycjada, na którym wychowały się co najmniej dwa pokolenia czytelników.

Przeczytajmy wraz z naszymi nastolatkami książki z tego cyklu, co będzie także dla nas miłym przywołaniem klimatu kulturalnego z czasów młodości dziadków i być może niektórych rodziców.

11nd

Dzień Wegetarian

Wyjaśnijmy dzieciom, na czym polega wegetarianizm. Porozmawiajmy o różnych sposobach odżywiania się. Zastanówmy się nad wartościami odżywczymi roślin, porozmawiajmy o zagrożeniach dla środowiska, płynących z masowej hodowli zwierząt, o cierpieniach zwierząt hodowanych m.in. na mięso i mleko, a także wpływie obecnych technologii hodowlanych na nasze zdrowie. Przygotujmy lekcję na temat zagrożeń dla naszej planety płynących z hodowli zwierząt. Spróbujmy dań wegetariańskich. Sięgnijmy po lektury omawiające ten temat, obejrzyjmy piękny film dokumentalny Nasze miejsce na Ziemi (The Biggest Little Farm, 2019) w reżyserii Johna Chestera.

I koniecznie sięgnijmy po dwa opowiadania z przygotowanej przez naszą Fundacje serii OCALIMY ŚWIAT. W drugim tomie opowiadań, zatytułowanym Latający talerz – adresowanym do młodszych nastolatków – znajdziecie opowiadanie Tomasza Samojlika Schaboszczak, a w trzecim, czyli
w Sieciach widmo – dla nieco starszych nastolatków – opowiadanie Rudy Roksany Jędrzejewskiej-Wróbel.

12pon

Rocznica urodzin Jacka Londona

Jack London (1876–1916) – pisarz amerykański, autor takich powieści jak: Zew krwi, Biały kieł, Martin Eden, Wilk morski i innych. Warto zapoznać nastolatków z tymi znakomitymi powieściami, łączącymi wielkie emocje i przygodę z wiedzą na temat życia zwierząt oraz postaw ludzi w skrajnie trudnych warunkach egzystencji.

18nd

Dzień Kubusia Puchatka w rocznicę urodzin Alana Aleksandra Milne’a

Alan Aleksander Milne (1882-1956) – pisarz, poeta i dramaturg angielski, autor książek dla dzieci Kubuś Puchatek, Chatka Puchatka, Wiersze dla Krzysia. Przeczytajmy je dzieciom i opowiedzmy,
że zostały napisane dla synka autora, Krzysia.

Przy okazji warto zwrócić uwagę na wybitne tłumaczenia tych książeczek przez Irenę Tuwim, wytłumaczmy, na czym polega trudna praca tłumacza, jak trudno jest oddać nie tylko treść książki, ale i jej ducha. Na lekcjach języka angielskiego spróbujmy przetłumaczyć ze słownikiem kilka zdań
z Kubusia…, a potem przeczytajmy przekład Ireny Tuwim i porównajmy oba teksty. Będzie to znakomita zabawa!

Wypiszmy cytaty z Kubusia Puchatka i porozmawiajmy, jaki mają wpływ na współczesny język
i kulturę.

A dla maluchów – zadanie specjalne! Narysować własny portret Kubusia Puchatka z okazji Jego święta!

21śr

Dzień Babci

Z okazji Dnia Babci oraz Dnia Dziadka przeczytajmy dzieciom książki, w których występują postacie babć i dziadków: Wypożyczalnia babć Marii Czernik, Babcia na jabłoni Miry Lobbe, Nasza babcia Ilse Kleberger, Dziadek na huśtawce Renaty Piątkowskiej, Jasne dni, ciemne dni Katarzyny Ryrych, Noskawery Pawła Beręsewicza, Mój dziadek był drzewem czereśniowym Angeli Nanetti czy Cukierek dla dziadka Tadka Ivony Březinovej, Rysia miasta Katarzyny Wasilkowskiej.

Porozmawiajmy o starości, o tym, że babcia i dziadek mogą potrzebować pomocy, mogą zachowywać się inaczej, niż przywykliśmy, z czego to wynika i jak należy się zachowywać.

Zachęćmy dzieci i nastolatków, by wspólnie z dziadkami i babciami zrobili drzewa genealogiczne swoich rodzin, wykorzystując domowe fotografie.

22czw

Dzień Dziadka

Z okazji Dnia Babci oraz Dnia Dziadka przeczytajmy dzieciom książki, w których występują postacie babć i dziadków: Wypożyczalnia babć Marii Czernik, Babcia na jabłoni Miry Lobbe, Nasza babcia Ilse Kleberger, Dziadek na huśtawce Renaty Piątkowskiej, Jasne dni, ciemne dni Katarzyny Ryrych, Noskawery Pawła Beręsewicza, Mój dziadek był drzewem czereśniowym Angeli Nanetti oraz Cukierek dla dziadka Tadka Ivony Březinov.

Porozmawiajmy o starości, o tym, że babcia i dziadek mogą potrzebować pomocy, mogą zachowywać się inaczej, niż przywykliśmy, z czego to wynika i jak należy się zachowywać.

Zachęćmy dzieci i nastolatków, by wspólnie z dziadkami i babciami zrobili  drzewa genealogiczne swoich rodzin, wykorzystując  domowe fotografie.

23pt

Dzień bez opakowań foliowych

https://www.znak.com.pl/p/ksiazka-o-smieciach-stanislaw-lubienski-129993

W ramach działań proekologicznych porozmawiajmy o zanieczyszczeniu środowiska, o nadużywaniu opakowań jednorazowych, o zaśmiecaniu mórz i oceanów. Obejrzyjmy film o zwierzętach morskich, które połykają opakowania, i o tym, jak bolesna jest ich śmierć, porozmawiajmy o tym, jak długo rozkładają się śmieci, jak przyczyniamy się do niszczenia naszej planety. Zastanówmy się, czym można zastąpić torebki foliowe i wprowadźmy zwyczaj ekologicznego pakowania drugich śniadań do szkoły. Warto przeczytać młodszym dzieciom Basię i śmieci Zofii Staneckiej, a starszym – fragmenty Książki o śmieciach Stanisława Łubieńskiego.

27wt

Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu

Przypomnijmy książki o tej tematyce: Arkę czasu Marcina Szczygielskiego (I nagroda w III Konkursie Literackim im. Astrid Lindgren organizowanym przez Fundację), Bezsenność Jutki Doroty Combrzyńskiej-Nogali,Jest taka historia. Opowieść o Januszu Korczaku Beaty Ostrowickiej, Pamiętnik Blumki Iwony Chmielewskiej, Szlemiela Ryszarda Marka Grońskiego, Dziennik Anny Frank, Mirabelkę Cezarego Harasimowicza czy Rutkę Joanny Fabickiej.

29czw

Urodziny Olgi Tokarczuk

W rocznicę urodzin polskiej noblistki przeczytajmy ze starszymi dziećmi fragmenty jej książek – np. Prawiek i inne czasy, Dom dzienny, dom nocny, Księgi Jakubowe, Opowiadania bizarne. Młodsze dzieci mogą rozpocząć poznawanie twórczości noblistki od krótkiego opowiadania, które znalazło się na naszej Złotej Liście, Zgubiona dusza.

31so

Międzynarodowy Dzień Przytulania

Dorosłych i nastolatków zachęcamy do zapoznania się z wywiadem z dr Rossem Campbellem, który pełen miłości dotyk rodzica, traktuje jako fundamentalny przekaz miłości i warunek zdrowia emocjonalnego dziecka: https://calapolskaczytadzieciom.pl/dla-rodzicow/o-wychowaniu/czy-umiemy-kochac-dzieci/.

Młodsze dzieci polubią pewnie książką Przemysława Wechterowicza z ilustracjami Emilii Dziubak Proszę mnie przytulić.

Warto będzie im powiedzieć, jak ważny jest dotyk dla rozwoju dziecka. Jako przykład można podać np. „kangurowanie” wcześniaków w inkubatorach.